عملیاتی شدن کنوانسیون خزر مانع از ائتلاف سازی های فرامنطقه ای می گردد

کارشناس کارشناس مسائل بین الملل گفت:کنوانسیون خزر تلاشی برای یکسان سازی سهم پنج کشور ساحلی در بهره برداری از این دریاست.

عملیاتی شدن کنوانسیون خزر مانع از ائتلاف سازی های فرامنطقه ای می گردد

به گزارش، مذاکرا حقوقی دریای خزر بعد از فروپاشی شوروی سابق شروع شد و از جمله مواردی که در آن مورد توجه نهاده شد تحدید حدود و مشخص خط مبدا بود. همچنین بحث ممنوعیت حضور، عبور، تصمیمگیری و دریانوردی کشور غیرساحلی در خزر از بحث هایی ست که توجه به آن می تواند به نفع پنج کشور ساحلی باشد. به عبارتی دریانوردی در خزر فقط با پرچم پنج کشور ساحلی ممکن خواهد بود و اندازه کشتی همچنین گردشگری، تجاری یا نظامی بودن آن هم تفاوتی ندارد. ویژگی دیگر کنوانسیون رژیم حقوقی دریای خزر این است که بسیاری از موارد مثبت را در خود جای داده و از طرح موارد تنش زا در آن پرهیز شده است.

هانی زاده کارشناس سیاست خارجی در گفت وگو با خبرنگار ، در خصوص کنوانسیون رژیم حقوقی خزر اظهار کرد: مسئله مشخص رژیم حقوقی دریای خزر بین کشور های ساحلی این مجموعه همچنان در هاله ای از ابهام واقع شده است. همچنین در طول سال ها مذاکره، شاهد برگزاری حداقل شش دور رایزنی در سطح سران بودیم و همچنان کوشش می گردد تا پنج کشور ساحلی به نتیجه ای قطعی برای بهره برداری مناسب از امکانات این دریا برسند.

او ادامه داد: به نظر می رسد که مسئله دریای خزر یک مسئله پیچیده ای است به دلیل اینکه قدرت های فرامنطقه ای در بعضی کشور های ساحل دریای خزر مثل آذربایجان تأثیر می گذارند. امید است که با تصویب این قانون درمجلس مسئله رژیم حقوقی دریای خزر به یک انتها کامل و قابل قبولی دست یابد.

او شرح داد:شرایط به گونه ای است که ایران باید بر اساس توافقنامه هایی که قبل از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی بین ایران و این کشور وجود داشته برگردد، زیرا که تغییر جغرافیایی سیاسی منطقه به معنی بر هم خوردن توافقاتی که بین کشور ها بوده نیست و بنابراین به نظر می رسد ایران باید در این راه قدم های محکمی بردارد. بر اجرایی شدن توافقنامه های سال 1919 تاکید کند. بعد از فروپاشی اتحادیه جماهیر شوروی و حضورسه کشور دیگر به عنوان کشور های ساحلی دریای خزر نمی توانند در تغییر ساختار و عناوین مربوط به روند های توافقنامه های بین ایران و شوروی سابق تغییر ایجاد کند.

کارشناس مسائل سیاست خارجی در خصوص تقسیمات ساحلی کشور ها و اینکه سهم ایران از ساحل دریای خزر تغییری می نماید اضافه نمود: ایران باید بر اساس توافقنامه های سابق عمل کند. کنوانسیون هایی که تاکنون شکل گرفته اند تحت عنوان کنوانسیون دریای خزر کوشش می نماید تا شرایط را به گونه ای رقم بزند که سهم تمامی کشور ها در بهره برداری از دریای خزر یکسان باشد. الان با توجه به این تقسیم بندی ها به نظر می رسد دسترسی ایران به منابع طبیعی تا حدودی کاهش خواهد داشت.

او توضیح داد: در تقسیم بندی عنوان شده دراین کنوانسیون باید سه عنصر ساختار جمعیتی و همچنین طول ساحل و همچنین عمق دریای خزر باید مورد توجه قرار گیرد. در غیر این صورت ایران به دلیل فشار قدرت های خارجی به کشور های سواحل دریای خزر و همچنین حضور روسیه به عنوان کشور قدرتمند می تواند سهم ایران را کمرنگ کند.

کارشناس مسائل بین الملل درباره افزایش سهم ایران از قسمت های مشاء دریای خزرگفت: اگر در خصوص بخش مشاء حق ایران تضمین بگردد و یک موضوع دیگر اینکه در این کنوانسیون باید مورد توجه قرار گیرد مسئله جمعیت هر کشور است این گزینه ای است که نباید نادیده گرفته گردد غیر از مشاء بودن ساحل باید گزینه های دیگری هم مورد توجه قرار گیرد و منصفانه عمل گردد می تواند تا اندازه ای حقوق ایران را تضمین کند، ولی عناصر خارجی سعی می نمایند در این خصوص به صورت غیرمنصفانه از سواحل دریای خزر استفاده نمایند. در بعضی کشور های حوزه دریای خزر قدرت هایی مانند انگلیس، فرانسه و آمریکا حضور دارند و سریعاً و بدون توجه به رژیم حقوقی دریای خزر سعی می نمایند بهره برداری نمایند.

هانی زاده در باره فرصت هایی که امضای این کنوانسیون می تواند برای ایران به وجود بیاورد و همچنین مانع فعالیت ائتلاف های فرا منطقه ای مانند خلیج فارس گردد نیز توضیح داد: در صورت امضا این توافقنامه حقوق ایران تضمین خواهد شد، ولی نگرانی از این هست که این توافقنامه به درستی اجرا گردد. کشور هایی که این کنوانسیون را به امضا رسانده اند نباید تکیه بر قدرت های خارجی داشته باشند. باید حقوق ایران تضمین گردد. مسئله امضای توافقنامه یک مسئله است و اجرایی کردن این توافقنامه مسئله دیگری است؛ بنابراین نفس این توافقنامه می تواند به صورت شفاهی و نظری حق ایران را تضمین کند. باید دید که عملکرد کشور های دیگر به چه صورتی خواهد بود.

کارشناس مسائل بین الملل در خصوص تسهیلاتی که روسیه برای ایران در این کنوانسیون قائل شده است گفت: اگر روسیه در عمل به توافقات خود پایبند باشد، ایران هم می تواند به خوبی از این فرصت استفاده کند. روسیه به دلیل شرایط منطقه ای و به صورت تاکتیکی باید منصفانه با ایران رفتار کند و این اطمینان داده گردد که حقوق ایران به درستی تضمین خواهد شد. امید است که روسیه شریک بسیار خوبی برای ایران باشد و آن چنان که در کنوانسیون قید شده عملا آن را اجرایی کند.

هانی زاده درپاسخ به سوالی درخصوص امضای کنوانسیون توسط ایران و دیگر کشور های ساحلی خزر و اینکه در صورت امضای تمامی کشور ها فعالیت ائتلاف فرا منطقه ای عملا خنثی خواهد شد، اعلام نمود: اگر این توافقنامه عملیاتی گردد، قطعا این اتفاق خواهد افتاد آن ها هیچ امیدی به حضور در منطقه دریای خزر نخواهند داشت. اما نکته ای مطرح است، با توجه به وابستگی اغلب کشور های ساحل دریای خزر به آمریکا و غرب به نظر می رسد باید تضمینی بر اجرایی شدن بدون نقص این کنوانسیون وجود داشته باشد. اگر کشور ها سعی بر آن داشته باشند که مانع حضور آمریکا در دریای خزر شوند و از قدرت نظامی آمریکا به عنوان پشتیبان استفاده ننمایند قطعا به این مهم دست می یابند.

او درپایان در خصوص تشکیل ائتلاف دریایی در خلیج فارس نیز یاد آور شد: طبیعی است که وجود ائتلاف های فرا منطقه ای در خلیج فارس برای ایران مشکلاتی را به وجود می آورد، ولی ایران با توجه به نفوذی که در منطقه دارد همچنین گستره سواحل و تجربه ای که در حفظ امنیت خلیج فارس دارد قطعا با ائتلاف دریایی آمریکا و انگلیس توان مقابله دارد. قطعا ائتلاف آمریکا در خلیج فارس امنیت ایران و کشور های حاشیه خلیج فارس را به خطر می اندازد، ولی ایران هم ابزار های مناسبی در اختیار دارد تا بتواند از حقوق خود در مقابل ائتلاف دفاع کند.

منبع: باشگاه خبرنگاران جوان

به "عملیاتی شدن کنوانسیون خزر مانع از ائتلاف سازی های فرامنطقه ای می گردد" امتیاز دهید

امتیاز دهید:

دیدگاه های مرتبط با "عملیاتی شدن کنوانسیون خزر مانع از ائتلاف سازی های فرامنطقه ای می گردد"

نظرتان را در مورد این مقاله با ما درمیان بگذارید